Euskaraz lan egiteko eta bizitzeko eskubidea bermatzeko exijitu du LABek administrazio publikoen aurrean

102

Hego Euskal Herriko administrazio publikoetan euskarak gaztelaniak dituen eskubide berberak izan ditzan aldarrikatu du LABek Bilboko, Donostiako eta Gasteizko administrazio publiko nagusien aurrean. Iruñean mobilizatuko da bihar.

Hego Euskal Herriko lau hiriburuetan mobilizatuko da LAB gaur eta bihar, ELA eta STEILAS sindikatuekin batera, euskara administrazio publikoetan pairatzen ari den erasoei aurre egiteko eta euskaraz lan egiteko zein euskaraz artatua izateko eskubidea bermatzeko berme juridikoak aldarrikatzeko. Gaur Bilboko, Donostiako eta Gasteizko administrazio publiko nagusien aurrean mobilizatu da, eta bihar elkarretaratzea egingo du Nafarroako Jauregiaren aurrean.

Udal, foru aldundi, ikastetxe publiko, ospitale publiko eta Jaurlaritzaren egoitzen aurrean mobilizatu dira gaur langileak, administrazio publikoak interpelatzeko. Izan ere, erakunde publiko horietan ez daude bermatuta euskaraz lan egiteko eta zerbitzuak euskaraz jasotzeko eskubidea; are, arrisku larrian daude.

Epaitegiak azken lau urteetan bultzatzen ari diren oldarraldi euskarafoboak, euskararen normalizazioa oztopatu du, eta atzera urratsak eragin ditu. Horrela, hitzez euskararen alde daudela dioten sindikatuek, CCOOk eta UGTk, lanpostuak euskararen eskakizunekin betetzeko trabak jartzen jarraitzen dute epaitegietan, enplegu publikoko hizkuntza eskakizunen kontrako salaketak eginez eta argudio gezurtiak eta guztiz euskarafoboak erabiliz. Bi sindikatu horiek bazka ematen diete epaile euskarafoboei, eta, PP-VOX et PSE alderdiekin batera, euskara bere garairik ilunenetara itzultzea bilatzen dute. Euskara frankismo garaira eraman nahi dute, urratsez urrats eremu publikotik ateraz.

Hizkuntza eskubideen eta lan eskubideen arteko dikotomia faltsua elikatzen ari dira. Bidea, ordea, euskara gehiago bultzatzea da; euskarak kohesio sozialerako zubia izan behar du; euskara ikasteko aukerak eskaini behar zaizkie langile guztiei, azpikontratatuak barne, eta ez alderantziz.

Hego Euskal Herriko administrazio publikoetan gaztelaniak dituen eskubide berberak nahi ditu LABek euskararentzat, ez besterik. Araba, Bizkai eta Gipuzkoan hori lortzeko bidean, honakoa da LABek proposatzen duena:

  • Euskararen kontrako epaiak salatzea.
  • Administrazio publikoan euskara eta gaztelaniaren ezagutzaren beharra parekatzea.
  • Administrazioak erabat euskalduntzeko plangintzak adostea, baliabideak eta epeak adostuz
    eta lanpostuak behar duen ezagutza nahikoa bermatuz eta euskaraz lan egin ahal izateko
    plangintzak eginez.
  • Erabiltzaileek euskara zerbitzu-hizkuntza izateko duten eskubidea bermatzea.
  • Pribatizatutako-itundutako eremuetan, langileak euskaraz lan egiteko eskubidea eta
    erabiltzaileek euskaraz artatuak izateko eskubidea bermatu daitezen, zerbitzua ematen duten
    enpresei euskara planak egiteko derrigortasuna ezartzea plegu bidez. Hau da, hizkuntza
    klausulen bidez.
  • Lege aldaketaren bidez administrazio publikoan euskara eta gaztelaniaren ezagutzaren beharra
    parekatzea.
  • Lanpostu guztiek hizkuntz eskakizuna izatea eta derrigorrezko data jarrita izatea.
  • Lanpostu berriei dagokienez, derrigortasun data iraungita egotea lanpostua hartzeko
    momentuan.

Hilabete hauetan berebiziko garrantzia duen eztabaida izango da Eusko Legebiltzarrean, eta euskararen normalizazioari eta bere garapenari loturiko erabakiak hartuko dira. Euskararen normalizazio prozesuari segurtasun juridikoa eman diezaioketen erabakiak izan daitezke eta epaitegien injerentzien aurrean euste-horma izango direnak. Enplegu Publikoaren Legea aldatuko duen eztabaidaren araberakoa izango da hori, emaitza erabakigarria izango baita kinkan dagoen euskararen etorkizunari begira.

EAJk legebiltzarrean aurkeztu duen proposamenak ahulezia egoera betikotzen duela uste du LABek, zerbitzu publikoak euskalduntzea zaildu egiten baitu, euskararen normalizazioan atzera egitea erraztuz. Euskarak berme juridikoak behar ditu: gaztelaniak dituen eskubide eta berme berberak behar ditu, eta, horretarako, euskararen eta gaztelaniaren eskakizunak parekatu behar dira. Norabide horretan, gaur ere EAJri ausardia eta ardura izateko eskatzen dio LABek, eta EH Bilduk Enplegu Publikoaren Legea aldatzeko egindako proposamenarekin bat egiteko. Oso larria litzateke epelkerietan eta erdibideetan jarraitzea eta euskara ahulezi egoera horretan mantentzea.

Abenduan aurreratu bezala, langileak eta lan zentroak aktibatzen ari da LAB dagoeneko. Gaur eta bihar Hego Euskal Herriko hiriburuetan mobilizatu da, eta ez da honetan geldituko. Borroka areagotuko du.

> Argazki galeria:

2026-01-26-LAB_Euskara_EU